Sedmi međunarodni festival dokumentarnog filma i televizijskih formi „Grafest“ održaće se od 6. do 8. novembra 2018. u Gračanici, u Domu kulture, koja je i glavni organizator događaja.
Projekcije će se paralelno dešavati i u Kosovskoj Mitrovici (u Kulturnom centru „Akvarijus“), a po prvi put deo programa će se prikazati i u Prizrenu – u okviru Bogoslovije.
GRAFEST je osnovan sa namerom da lokalnim stvaraocima pruži platformu za razvoj i povezivanje, kao i da oživi bioskop u Gračanici i tamošnju publiku upozna sa tokovima savremene dokumentaristike.
Takmičarski program festivala namenjen je dokumetarnim radovima nastalim u okviru postojećih produkcija na KiM; radovi za ovaj deo programa prijavljuju se putem konkursa, a bira ih selektorka Sonja Đekić. Ove godine, od 24 prijavljena rada u konačan izbor ušlo je 12 – to su mahom srednjemetražne dokumentarne televizijske forme. Najveći broj prijava je standardno sa centralnog Kosova – gde i postoji najveći broj televizija i nezavisnih produkcija, ali tu su i radovi sa Kosovskog Pomoravlja, iz Kosovske Mitrovice i Metohije. Najboljim delima, po oceni žirija, na svečanom zatvaranju se dodeljuju nagrade u vidu plakete i novčane nagrade.
Revijalni program sastoji se od svega nekoliko pažljivo odabranih fimova iz aktuelne domaće i evropske dokumentarne produkcije, takođe po izboru selektorke. Ove godine videćemo uzbudljivo putovanje kroz istoriju, majstorski sklopljen film Miloša Škundrića Dugo putovanje o rat, o pitanju na koje se i danas traži odgovor – kako je započeo Prvi svetski rat. Drugi film je filozofsko-poetska studija o vremenu, i našim suprotstavljenim težnjama da stvaramo i razaramo, kroz intimni portret boema u iseljeništvu – Vodič kroz crnu rupu koreditelja Aleksandra Nikolića i Zlatka Pranjića. Treći termin čine nekoliko izuzetnih kratkih filmova domaćih autora koje povezuje motiv osluškivanja. To su film Jovanov amanet o vrednom i pobožnom čoveku sa Kosovskog Pomoravlja, Isti – visoko estetizovan film o svakodnevici zatvorenika u kazneno-popravnim ustanovama, Pogledi zatvorenih očiju o prostoru i energiji sveta zvuka iz vizure slepih i slabovidih ljudi, i Radiovizija – serija dokumentarno-animiranih filmova nastalih na osnovu pravih dragulja iz arhive Radio Beograda.
U okviru festivala tradicionalno će održati i predavanje, a ulaz na sve festivalske projekcije i dešavanja je besplatan.
A evo šta o Grafestu kaže njena publika:
Sjajno je što smo u Gračanici, pored pozorišne, počeli da negujemo i filmsku kulturu. Na taj način smo obogatili naš ukupni život, ovde, južno od Ibra. – Milica Mandić, glumica iz Gračanice
Veoma mi je drago što se deo Grafesta organizuje i u Kosovskoj Mitrovici, budući da se do sada takvi festivali ovde nisu održavali. Kosovska Mitrovica ima veliki broj ljudi koji vole i poznaju filmsku umetnost. Nadam se da će i oni dobiti priliku da učestvuju na festivalu. – Milan Dobrić, student Fakulteta umetnosti iz Kosovske Mitrovice
Festival pomažu Ministarstvo kulture i informisanja Republike Srbije, Kancelarija za Kosovo i Metohiju Vlade Republike Srbije, Opština Gračanica, Skupština opštine Priština, a ove godine podržao ga je i Filmski centar Srbije.
Zoran Janković